Zakopane ponownie stanie się miejscem wyjątkowego spotkania z kulturą pasterską Podhala. Już 2 maja o godz. 15.00 ulicami miasta przejdzie tradycyjny redyk, inaugurujący sezon wypasu owiec. Wydarzenie organizowane jest w związku z ogłoszeniem roku 2026 przez Organizację Narodów Zjednoczonych Rokiem Pasterzy i Pastwisk.
Przemarsz rozpocznie się przy ul. Smrekowej, a następnie bacowie, juhasi i stado owiec przejdą przez Zakopane na Górną Rówień Krupową. Tam mieszkańcy oraz turyści będą mogli zobaczyć tradycyjne obrzędy pasterskie, pokazy dawnych zwyczajów oraz występy zespołów regionalnych. Organizatorzy zapowiadają także możliwość wsparcia podopiecznych PSONI Zakopane, którzy zbierają środki na budowę „Domu Marzeń”.
Redyk od wieków był jednym z najważniejszych wydarzeń w życiu pasterzy. W kulturze góralskiej owce stanowiły podstawę utrzymania wielu rodzin – dawały mleko, wełnę, skóry i pożywienie. Wokół wypasu narosło wiele obrzędów, wierzeń i rytuałów, które miały zapewnić zwierzętom zdrowie oraz ochronę przed nieszczęściem.
Najważniejszą postacią podczas wypasu był baca – opiekun stada, posiadający ogromną wiedzę o przyrodzie, pogodzie i tradycjach. Dawniej wierzono, że baca zna tajemne rytuały chroniące owce przed chorobami i złymi mocami. Wiele z tych zwyczajów przetrwało do dziś i będzie można je zobaczyć podczas zakopiańskiego redyku.
W programie wydarzenia znajdą się m.in. pokazy dawnych obrzędów związanych z wyprowadzaniem owiec na hale. Jednym z nich było przeprowadzanie stada przez rozciągnięty łańcuch, co miało symbolicznie zapewnić zwartość i bezpieczeństwo stada. Nie brakowało także przesądów dotyczących codziennego życia juhasów i pasterzy.
Organizatorzy podkreślają, że niezależnie od dawnych wierzeń pasterstwo pozostaje niezwykle ciężką i wymagającą pracą. Juhasi przez całą dobę opiekują się zwierzętami w trudnych warunkach pogodowych, przemierzając z nimi górskie hale i dbając o bezpieczeństwo stada.
Do udziału w wydarzeniu zapraszają Burmistrz Miasta Zakopane oraz Starosta Tatrzański.
