– To zobowiązanie do działań na rzecz dziedzictwa, które od pokoleń tworzą bacowie i juhasi. Nie możemy patrzeć na pasterstwo wyłącznie przez pryzmat ekonomii. Podhale bez owiec, oscypka i kultury pasterskiej po prostu nie istnieje – mówił starosta, zachęcając do aktywnego włączenia się w obchody.
Projekt rezolucji przedstawił wiceprzewodniczący rady Janusz Pawlikowski, a pozytywną opinię komisji zaprezentował jej przewodniczący Stanisław Łukaszczyk.
Ważnym elementem inauguracji było także otwarcie wystawy „Pasterstwo jest krajobrazem gór” w Starostwo Powiatowe w Zakopanem. Autorką fotografii jest Jolanta Flach, która od lat dokumentuje życie pasterskie na Podhalu.
Ekspozycja prezentuje nie tylko same wypasy, ale przede wszystkim ludzi, ich codzienność, zwyczaje i wydarzenia związane z pasterstwem na przestrzeni ostatnich dwóch dekad. W otwarciu uczestniczyli również m.in. były starosta Andrzej Gąsienica Makowski oraz radni i zaproszeni goście.
Wystawę można oglądać w godzinach pracy urzędu w holu starostwa.
Międzynarodowy kontekst i lokalna tradycja
Rok 2026 został ogłoszony przez Organizacja Narodów Zjednoczonych Międzynarodowym Rokiem Pastwisk i Pasterzy. Inicjatywa ma zwrócić uwagę na rolę pasterstwa w ochronie środowiska, produkcji żywności oraz zachowaniu dziedzictwa kulturowego.
Na Podhalu tradycje pasterskie sięgają XV wieku i związane są z kulturą wołoską. Choć dziś wypas w Tatrach jest ograniczony, nadal funkcjonuje w formie tzw. wypasu kulturowego. Obecnie w regionie działa kilku baców, którzy wypasają około 1300 owiec, a na całym Podhalu ich liczba sięga kilkudziesięciu tysięcy.
Więcej niż gospodarka
Pasterstwo to nie tylko produkcja serów, takich jak oscypek, ale także bogata kultura – obejmująca muzykę, gwarę, obrzędy i tradycje przekazywane z pokolenia na pokolenie.
Rozpoczęte właśnie obchody Roku Pasterstwa mają przypominać, że jest to nie tylko element historii, ale wciąż żywa część tożsamości regionu, którą warto chronić i rozwijać.
